Người mắc viêm gan B, đặc biệt là viêm gan B mạn tính, nên tránh sử dụng rượu bia để hạn chế thêm tổn thương cho gan. Virus viêm gan B (HBV) có thể gây viêm và tổn thương tế bào gan kéo dài. Khi gan đồng thời phải chịu tác động của ethanol và các chất chuyển hóa từ rượu, nguy cơ tổn thương gan và tiến triển bệnh có thể gia tăng.
Do đó, với người đang nhiễm HBV, lựa chọn an toàn là không uống rượu bia, kể cả khi chưa xuất hiện triệu chứng hoặc chỉ số men gan hiện tại vẫn trong giới hạn bình thường.
Vì sao người bị viêm gan B nên tránh rượu bia?
Làm gia tăng gánh nặng tổn thương gan
Ethanol được chuyển hóa chủ yếu tại gan. Trong quá trình này, ethanol tạo ra acetaldehyde và các chất trung gian có thể gây stress oxy hóa, ảnh hưởng đến màng tế bào và thúc đẩy quá trình viêm tại gan.
Ở người nhiễm HBV, gan đã chịu tác động của quá trình viêm liên quan đến virus. Việc tiếp tục sử dụng rượu bia có thể tạo thêm một yếu tố gây tổn thương, từ đó làm tăng nguy cơ bệnh gan tiến triển.
Có thể làm tình trạng viêm và tổn thương gan trở nên nghiêm trọng hơn
Rượu bia có thể gây tổn thương tế bào gan và làm thay đổi chuyển hóa lipid, từ đó góp phần hình thành gan nhiễm mỡ do rượu. Khi tình trạng sử dụng rượu kéo dài trên nền nhiễm HBV, các yếu tố gây tổn thương gan có thể tác động đồng thời.
Men gan như ALT và AST có thể tăng khi tế bào gan bị tổn thương. Tuy nhiên, mức men gan không phải là yếu tố duy nhất phản ánh mức độ nghiêm trọng của bệnh viêm gan B. Người bệnh cần được đánh giá kết hợp với HBV-DNA, HBeAg, tình trạng xơ hóa gan và các xét nghiệm cần thiết khác theo chỉ định của bác sĩ.
Tăng nguy cơ xơ hóa và xơ gan
Viêm gan B mạn tính có thể dẫn đến quá trình xơ hóa gan theo thời gian. Nếu gan tiếp tục phải chịu thêm tác động của rượu bia, nguy cơ tiến triển đến xơ gan có thể tăng lên.
Xơ gan làm suy giảm chức năng gan và có thể dẫn đến nhiều biến chứng như cổ trướng, xuất huyết tiêu hóa do giãn tĩnh mạch thực quản, bệnh não gan và suy giảm chức năng gan.
Làm tăng nguy cơ ung thư gan
Nhiễm HBV mạn tính là một trong những yếu tố nguy cơ quan trọng của ung thư biểu mô tế bào gan. Người bệnh viêm gan B cần được theo dõi định kỳ để phát hiện sớm các biến chứng liên quan đến bệnh gan.
Sử dụng rượu bia kéo dài có thể gây thêm tổn thương gan và được xem là một yếu tố bất lợi đối với sức khỏe gan. Vì vậy, tránh rượu bia là một phần quan trọng trong việc giảm các yếu tố nguy cơ có thể kiểm soát ở người nhiễm HBV.
Người viêm gan B có thể uống một chút rượu bia không?
Không nên tự xem một lượng rượu bia nhất định là an toàn đối với người đang mắc viêm gan B.
Mức độ nguy cơ phụ thuộc vào nhiều yếu tố như lượng và thời gian sử dụng rượu, tình trạng viêm gan, mức độ xơ hóa hoặc xơ gan, các bệnh lý chuyển hóa đi kèm và tình trạng sức khỏe tổng thể.
Đặc biệt, người đã có xơ gan do bất kỳ nguyên nhân nào cần tuyệt đối tránh rượu bia. Với người nhiễm HBV chưa có xơ gan, việc kiêng rượu bia vẫn là lựa chọn thận trọng nhằm hạn chế thêm các yếu tố gây tổn thương gan.
Viêm gan B đang điều trị thuốc có được uống rượu bia không?
Người đang điều trị viêm gan B không nên uống rượu bia nếu chưa được bác sĩ điều trị đánh giá cụ thể.
Điều trị viêm gan B bằng thuốc kháng virus nhằm kiểm soát sự nhân lên của HBV và giảm nguy cơ tiến triển bệnh gan ở những người có chỉ định. Tuy nhiên, điều trị bằng thuốc không có nghĩa là gan có thể miễn nhiễm với các tác nhân gây tổn thương khác.
Người bệnh cần sử dụng thuốc đúng liều, đúng thời gian và tái khám theo lịch hẹn. Không nên tự ý ngừng thuốc, thay đổi liều hoặc sử dụng thêm các sản phẩm hỗ trợ gan khi chưa trao đổi với bác sĩ.
Nếu lỡ uống rượu bia khi bị viêm gan B thì nên làm gì?
Nếu chỉ uống một lần với lượng nhỏ, người bệnh không nên tự ý sử dụng thuốc hoặc các sản phẩm “giải rượu”, “giải độc gan” để khắc phục.
Thay vào đó, nên:
- Ngừng tiếp tục sử dụng rượu bia.
- Uống đủ nước và duy trì chế độ ăn uống phù hợp.
- Tiếp tục thuốc điều trị viêm gan B theo đúng hướng dẫn của bác sĩ.
- Không tự ý tăng liều hoặc bổ sung thuốc để “bảo vệ gan”.
- Nếu thường xuyên uống rượu bia, nên trao đổi với bác sĩ để được đánh giá tình trạng gan và tư vấn cách giảm hoặc ngừng sử dụng rượu.
Nếu xuất hiện các dấu hiệu bất thường như vàng da, vàng mắt, nước tiểu sẫm màu, đau hoặc chướng bụng, nôn nhiều, lú lẫn, buồn ngủ bất thường hoặc xuất huyết, cần đến cơ sở y tế để được kiểm tra.
Người bị viêm gan B nên uống gì thay rượu bia?
Người bệnh có thể lựa chọn:
- Nước lọc.
- Sữa hoặc các loại đồ uống phù hợp với tình trạng dinh dưỡng cá nhân.
- Nước ép trái cây không hoặc ít đường với lượng phù hợp.
- Trà không chứa hoặc chứa rất ít caffeine nếu không có chống chỉ định.
Không có loại nước uống hay thảo dược nào có thể thay thế thuốc điều trị viêm gan B hoặc giúp loại bỏ HBV khỏi cơ thể. Đặc biệt, người bệnh không nên tự sử dụng các loại thuốc nam, thuốc thảo dược hoặc thực phẩm bổ sung với mục đích “giải độc gan” vì một số sản phẩm có thể gây tổn thương gan.
Lời khuyên dành cho người mắc viêm gan B
Bên cạnh việc tránh rượu bia, người mắc viêm gan B nên duy trì lối sống lành mạnh, kiểm soát cân nặng, hạn chế thực phẩm có nhiều chất béo bão hòa và đường, không hút thuốc lá, thận trọng khi sử dụng thuốc hoặc thực phẩm bổ sung và tái khám theo lịch của bác sĩ.
Người bệnh viêm gan B mạn tính cần được đánh giá định kỳ về tình trạng hoạt động của virus và mức độ tổn thương gan. Tùy từng trường hợp, bác sĩ có thể chỉ định các xét nghiệm như ALT/AST, HBV-DNA, HBeAg, đánh giá mức độ xơ hóa gan và các phương pháp theo dõi ung thư gan.
Tóm lại, người bị viêm gan B không nên uống rượu bia. Việc loại bỏ rượu bia giúp hạn chế thêm một yếu tố gây tổn thương gan, trong khi người bệnh vẫn cần tuân thủ điều trị và theo dõi định kỳ để kiểm soát HBV cũng như phát hiện sớm các biến chứng của bệnh.